Pedagogisch werkplan

Villa Spijk werkt volgens de vier pedagogische basisdoelen van professor Marianne Riksen-Walraven:

Emotionele veiligheid

Een kind ontwikkelt zich het best wanneer het zich veilig en geborgen voelt. Een kind moet ervaren dat het op de gastouder kan vertrouwen, dat het gezien en geaccepteerd wordt en dat er ruimte is voor emoties.

Voor mij is het belangrijk dat elk kind zich snel veilig voelt. Daarom bied ik een wenperiode aan van een aantal dagen. Bij de start kan een ouder even blijven, zodat het kind rustig kan wennen. Spulletjes van thuis geven vaak extra herkenning en troost.

Ik werk met een vaste dagstructuur, zodat een kind weet wat er gaat gebeuren. Denk aan liedjes zingen, samen opruimen en samen afscheid nemen bij de deur. Herhaling geeft rust en voorspelbaarheid.

Ik geef in het bijzonder in de eerste periode veel aandacht aan het kind en aan de ouders, zodat er vertrouwen kan groeien. Open communicatie vind ik heel belangrijk. Ik bespreek hoe de dag is verlopen en geef ook eerlijk aan wanneer iets minder goed ging. Ik vraag ouders steeds wat hun kind helpt, zodat we samen kunnen aansluiten bij wat nodig is.

Voor het bieden van emotionele veiligheid zijn duidelijkheid, acceptatie, warmte en goede verzorging van groot belang. Een kind mag verdriet, boosheid, vreugde en spanning laten zien. Ik neem gevoelens serieus, benoem wat ik zie en help een kind om die gevoelens te begrijpen en een plek te geven.

Ook de opvangomgeving draagt bij aan veiligheid. De ruimtes zijn overzichtelijk, passend ingericht en afgestemd op de leeftijd van de kinderen. Er is ruimte voor rust, spel, verzorging en slaap.

Gastouders bieden emotionele veiligheid door:

• een positieve en ontspannen sfeer te creëren
• structuur en herkenning te bieden in de dag
• duidelijk en consequent te handelen
• op ooghoogte contact te maken
• taal en benadering af te stemmen op het kind
• aandacht te hebben voor emoties
• het kind te steunen en warmte te geven
• regelmatig af te stemmen met ouders over behoeften en ontwikkeling

Persoonlijke competentie

Persoonlijke competentie gaat over groeien in zelfstandigheid, zelfvertrouwen, veerkracht en vaardigheden. Ieder kind ontwikkelt zich in een eigen tempo. Binnen Villa Spijk krijgt een kind de ruimte om zelf te ontdekken, te oefenen en nieuwe ervaringen op te doen.

Ik stimuleer de creativiteit door activiteiten aan te bieden die de fantasie prikkelen. Dat doe ik met knutselen, kleien en sensorisch spel, zoals spelen met zand of speelrijst, zonder dat vooraf vaststaat wat ermee moet gebeuren. Zo gebruikt een kind de eigen verbeelding en eigen oplossingen.

Ik probeer kinderen zoveel mogelijk zelf te laten doen en te laten ontdekken. Zelfstandigheid groeit in kleine momenten, zoals jas ophangen, uitkleden, helpen opruimen of zelf iets pakken. Dat versterkt de eigenwaarde en het zelfvertrouwen. In overleg met ouders besteed ik ook aandacht aan zindelijkheid.

De grove motoriek stimuleer ik door buiten te spelen, te rennen, te fietsen en spelletjes te doen. Binnen bied ik passende beweegactiviteiten aan, zoals stepstones en het klimrek van Emmi Pikler. Binnen rennen past minder goed bij de veiligheid, daarom zorg ik voor andere manieren waarop kinderen hun energie kwijt kunnen.

Ook werk ik met ontwikkelingsmateriaal dat past bij de leeftijd en behoefte van het kind, zoals constructiemateriaal, puzzels en ander voorschools materiaal.

Persoonlijke competentie omvat verschillende ontwikkelingsgebieden:

• lichamelijke ontwikkeling
• sociaal-emotionele ontwikkeling
• verstandelijke ontwikkeling
• creatieve ontwikkeling
• taalontwikkeling
• ontwikkeling van eigen identiteit en zelfredzaamheid

Ontwikkeling van 0 tot 4 jaar

In deze leeftijd ontwikkelt een kind zich snel. Baby’s leren grijpen, rollen, kruipen en lopen. Peuters oefenen met fijne motoriek, taal, fantasie en samenspel. Daarom bied ik ruimte, rust en passend materiaal.

De opvangruimte nodigt uit tot ontdekken en spelen. Ik zorg voor een goede balans tussen aanbod en rust. Baby’s spelen in de box of op een veilige plek op de grond. Oudere kinderen spelen op de vloer, bouwen, puzzelen, tekenen en ontdekken spelenderwijs steeds meer.

De sociaal-emotionele ontwikkeling krijgt veel aandacht. Tijdens verzorgmomenten praat ik rustig tegen het kind, benoem ik wat ik doe en bied ik nabijheid. Ik troost, geef aandacht en help een kind woorden te geven aan gevoelens.

Ook taalontwikkeling krijgt dagelijks aandacht. Ik begeleid handelingen met taal, lees voor, zing liedjes en voer gesprekjes op het niveau van het kind.

De ontwikkeling van eigen identiteit en zelfredzaamheid groeit wanneer een kind zich gezien en gewaardeerd voelt. Daarom krijgt ieder kind binnen Villa Spijk een eigen plek en ruimte om stap voor stap zelfstandiger te worden.

Ontwikkeling van 4 tot 13 jaar

Ook oudere kinderen blijven zich ontwikkelen. Na schooltijd hebben zij behoefte aan ontspanning, aandacht en ruimte om hun verhaal te vertellen. Binnen Villa Spijk staat plezier centraal in een huiselijke sfeer.

Na school drinken we samen iets en daarna kiest het kind zelf een activiteit. Ik zorg voor passend spelaanbod en houd rekening met de leeftijd, interesses en behoeften van het kind. Het kind krijgt ruimte om te ontspannen, zelf keuzes te maken en contact te hebben met andere kinderen.

Ik begeleid waar nodig, houd het welzijn van het kind in de gaten en zorg voor een fijne sfeer waarin respect centraal staat.

Gastouders stimuleren persoonlijke competentie door:

• individuele aandacht te geven
• ruimte te bieden voor eigen initiatief
• kinderen te laten ontdekken en ervaren
• verschillende materialen en activiteiten aan te bieden
• zelfredzaamheid te bevorderen
• complimenten te geven en inzet te waarderen
• motorische, creatieve, verstandelijke en taalontwikkeling te ondersteunen
• kinderen aan te moedigen nieuwe interesses te ontwikkelen
• gezond en veilig gedrag voor te leven en te oefenen

Sociale competentie

Sociale competentie gaat over samenleven, rekening houden met elkaar, samen spelen, delen, luisteren, grenzen leren kennen en conflicten leren oplossen.

Bij Villa Spijk houden we rekening met elkaar. We wachten op elkaar en door samen activiteiten te doen leren kinderen delen. Bij conflicten grijp ik in wanneer dat nodig is, maar ik stimuleer kinderen ook om zelf naar oplossingen te zoeken. Zo leren ze stap voor stap hoe contact werkt.

We zijn lief voor elkaar. We zeggen sorry of geven een knuffel wanneer iemand pijn heeft of verdrietig is. Oudere kinderen helpen de jongere kinderen. Dat vergroot niet alleen de verbondenheid, maar ook het gevoel van eigenwaarde.

Kinderen leren van elkaar. Ik stimuleer hen om de volgende stap te zetten in samenspel, contact en zelfstandigheid. Peuters spelen vaak eerst naast elkaar. Gaandeweg leren zij samen spelen, rekening houden met een ander en hun beurt afwachten. Oudere kinderen leren zich steeds beter inleven, samenwerken en omgaan met winst, verlies en teleurstelling.

Gastouders stimuleren sociale competentie door:

• een positieve groepssfeer te creëren
• kinderen aan te moedigen samen te spelen en samen te delen
• evenwicht te bieden tussen groepsactiviteiten en individuele activiteiten
• kinderen te begeleiden bij conflicten
• kinderen te leren zich in te leven in anderen
• verschillen tussen mensen bespreekbaar te maken
• respect voor elkaar voor te leven
• aandacht te besteden aan andere culturen en gewoonten

Overdracht van normen en waarden

Kinderen leren normen en waarden in het dagelijks leven. Zij ontdekken wat wel en niet passend is in contact met anderen, in spel, aan tafel, in de opvang en later ook op school en daarbuiten.

Bij Villa Spijk is ieder kind welkom, ongeacht culturele of religieuze achtergrond of de ontwikkeling van een kind. Daaronder vallen ook kinderen met een ontwikkelingsachterstand of beperking, voor zover de opvangsituatie daarbij passend is.

In mijn kinderopvang gelden soms andere regels dan thuis. Ik leer kinderen daar rekening mee te houden. Dat doen we samen. Door duidelijke afspraken, herhaling en voorbeeldgedrag leren kinderen wat er van hen verwacht wordt.

Belangrijke normen en waarden binnen Villa Spijk zijn:

• eerlijk zijn
• afspraken nakomen
• respect hebben voor anderen
• ieder mens is gelijkwaardig
• anderen geen pijn doen
• luisteren naar elkaar
• zorgvuldig omgaan met spullen en omgeving

Ik geef hierin zelf het voorbeeld. Ik benoem gewenst gedrag, geef complimenten en ga in gesprek met kinderen over wat passend is in een situatie. Ook besteed ik aandacht aan feesten, gebruiken en rituelen, in afstemming met ouders.

Gastouders dragen normen en waarden over door:

• consequent en duidelijk te handelen
• gewenst gedrag positief te benoemen
• kinderen te leren waar grenzen liggen
• aandacht te geven aan verschillen in cultuur en gewoonten
• regelmatig af te stemmen met ouders over opvoedwaarden

Villa Spijk vindt het belangrijk dat kinderen zich optimaal kunnen ontwikkelen in een veilige en warme omgeving. In de praktijk betekent dit dat rust, ritme, aandacht en afstemming steeds terugkomen in de opvang.

Er is tijd nodig om een pedagogische relatie op te bouwen. Kinderen moeten vertrouwen krijgen. Daarom neem ik daar bewust de tijd voor. Een goede relatie vormt de basis van alles. Vanuit veiligheid ontstaat ruimte om te spelen, te ontdekken en te groeien.

Ik werk met herkenning in de dag. Eten, slapen, spelen, verschonen, buiten zijn en rustmomenten krijgen een vaste plek. Waar mogelijk stem ik dit af op het ritme van thuis, zodat een kind zich makkelijker op zijn gemak voelt.

In de verzorging let ik op voeding, hygiëne, slaap, beweging, frisse lucht en lichamelijke verzorging. Ik maak hierover duidelijke afspraken met ouders, zodat de zorg thuis en in de opvang goed op elkaar aansluiten.

Bij opvallend gedrag, ziekte of andere bijzonderheden neem ik contact op met ouders. Ik stem af, denk mee en handel zorgvuldig.

In de omgang met kinderen werk ik zonder lichamelijke straf. Ik begeleid gedrag op een rustige, duidelijke en respectvolle manier. Ik benoem emoties, geef richting, houd grenzen vast en blijf voorspelbaar in mijn handelen.

Binnen de gastouderopvang gelden wettelijke regels voor het aantal kinderen en de inrichting van de opvanglocatie.

• Er mogen maximaal 6 kinderen van 0 tot 13 jaar worden opgevangen. Eigen kinderen tot 10 jaar tellen hierin mee.
• Er mogen maximaal 5 kinderen tegelijk aanwezig zijn als deze allemaal jonger zijn dan 4 jaar.
• Er mogen maximaal 4 kinderen van 0 en 1 jaar tegelijk aanwezig zijn, waarvan maximaal 2 kinderen van 0 jaar.
• Voor kinderen tot 1,5 jaar is een aparte slaapruimte nodig.
• Binnen en buiten zijn voldoende speelmogelijkheden aanwezig, afgestemd op het aantal en de leeftijd van de kinderen.
• De opvanglocatie is rookvrij.
• Er zijn voldoende werkende en goed geplaatste rookmelders aanwezig.
• De ruimtes voldoen aan de geldende eisen voor veiligheid, gezondheid en hygiëne.

Opvangdagen:
Ma - Vr

Opvangtijden:
7:00 - 18:00 uur

Leeftijd van de op te vangen kinderen:
0 - 12 uur

Binnenruimtes die gebruikt worden voor opvang:
De kinderen verblijven in de woonkamer. Slapen doen zij in een aparte slaapkamer en in vaste, kindveilige ledikantjes op de 1e verdieping.

Buitenruimte:
Bij mooi weer spelen we in de tuin.

Verzorgen Van Kinderen

De gastouder:

• biedt passende lichamelijke verzorging
• werkt volgens afspraken in een verantwoord dagritme
• stimuleert zelfstandigheid in verzorgmomenten
• zorgt voor een hygiënische en veilige omgeving
• biedt geborgenheid en veiligheid
• combineert zorg voor kinderen met overige werkzaamheden op een verantwoorde manier

Begeleiden Van Het Individuele Kind

De gastouder:

• stemt activiteiten af op de persoonlijke en interculturele behoeften van het kind
• stimuleert kinderen in hun ontwikkeling
• ondersteunt lichamelijke, cognitieve, creatieve en sociaal-emotionele groei
• gebruikt kindgerichte gesprekstechnieken
• signaleert ontwikkelingsproblemen of zorgen en bespreekt die zorgvuldig

Begeleiden Van Een Groep Kinderen

De gastouder:

• creëert een positieve, huiselijke en geborgen sfeer
• ondersteunt kinderen in sociaal contact
• stelt duidelijke grenzen
• bewaakt rust, regelmaat en veiligheid
• biedt activiteiten aan waar kinderen graag aan deelnemen

Omgang Met Ouders En Medewerkers

De gastouder:

• maakt verzorgings- en opvoedafspraken op een integere en heldere manier
• onderhoudt een professionele samenwerkingsrelatie met ouders en betrokkenen
• hecht waarde aan open communicatie en afstemming

Plannen En Organiseren

De gastouder:

• organiseert zorg en activiteiten passend bij de behoeften van kinderen
• stelt prioriteiten in de dag
• bewaakt het evenwicht tussen zorg, spel en praktische taken

Kwaliteitsgericht Werken

De gastouder:

• communiceert mondeling en schriftelijk helder
• kent relevante kennisbronnen en blijft zich ontwikkelen
• werkt volgens geldende afspraken en kwaliteitseisen

Daarnaast is de gastouder verplicht om:

• jaarlijks de beroepscode te laten toetsen
• minimaal één keer per jaar een risico-inventarisatie te laten uitvoeren
• in het bezit te zijn van een geldig EHBO-diploma
• mee te werken aan een GGD-controle

Een Pedagogisch werkplan is nooit af. Een goed pedagogisch werkplan blijft in ontwikkeling. Nieuwe ervaringen, nieuwe kennis en signalen uit de praktijk geven steeds aanleiding om opnieuw te kijken naar wat goed gaat en wat beter kan.

Daarom blijft ook dit pedagogisch beleidsplan van Villa Spijk in ontwikkeling. Waar nodig volgt aanscherping, uitbreiding of aanpassing, zodat de opvang blijft aansluiten bij kinderen, ouders en de praktijk van nu.